Pravoslavni vernici koji poštuju bogoslužbeni Julijanski kalendar svojih crkava, noćas dočekuju Novu godinu, a sutra, u svim hramovima Srpske pravoslavne crkve služi se liturgija Svetog Vasilija Velikog, čiji pomen Crkva slavi prvog dana Nove godine.

Istog dana slavi se i dan Obrezanja Isusa Hrista.

Kako je došlo do podele kalendara i zbog čega je razlika izmedju Julijanskog i Gregorijanskog 13 dana, za našu Televiziju govori sveštenik Srećko Zečević.

U Pravoslavnom crkvenom klendaru, svi praznici i obični dani, ravnoprvno su obeleženi po novom i takozvanom starom kalendaru.

Odakle potiče razlika od 13 dana, razgovarali smo sa sveštenikom Sabornog hrama Srećkom Zečevićem.

On kaže da je do reforme kalendra došlo još pre Hristovog rodjenja.

Rimski impertor Gaj Julije Cezar je prilikom osvajanja Egipta, naredio egipatskim matematičarima i astronomima, da reformišu i urede rimski kalendar, koji je u to vreme bio prilično haotičan.

“Znači taj kalendar je formiran 46 godina pre Hrista i kada se Hrišćanstvo pojavilo, onda su hrišćani prihvatili zvanični kalendar koji je bio tada u Rimskoj imperiji, a to je bio taj kalendar, koji reformisao Gaj Julije Cezar i po njemu se naziva Julijanski. Sve do 16 veka i istočni i zapadni Hrišćani su koristili taj kalendar, a onda je papa Grigorije trinaesti, u 16. veku reformisao taj Julijanski klendar”, kaže Srećko Zečević, sveštenik Sabornog hrama.

Podelom na istočne i zapadne hrišćane, podeljen je i kalendar.

Novi gregorijanski reformatori su za računanje vremena uzeli tropsku, odnosno sunčanu godinu, dok je do tada, julijanski pratio takozvanu sideričku godinu, koja je praćena položajem sunca u odnosu na zvezde.

Zbog razlike u dužini trajanja ovih godina, došlo je i do razlike u kalendarima.

“Što znači, od 16. veka pa do sada, Julijanski, pravoslavni, odnosno stari kalendar, kasni za ”tropskom godinim” 13 dana. Prema tome, 14. januara po Gregorijanskom, a 1. po Julijnskom kalendaru, Pravoslavna crkva slavi Novu godinu”, kaže Srećko Zečević.

Julijanski 1. januar u našem narodu poznat je i kao Vasiljevdan, Mali Božić i pravoslavna Nova godina.

U Srbiji se vreme po Julijnskom kalendaru zvanično računalo sve do 1918. godine, kada ga je u novoformiranoj državi Srba, Hrvata i Slovenca, zamenio Gregorijanski.

Medjutim, Srpska pravoslavna crkva ga je zadržala i vreme računa po starom kalendaru.

Izvor: RTK